logo

02 Ekim 2017

Türk Ocakları  1912 

 

Türk Ocağı   Çatalca Şubesi spor müsabakası ödül töreni

 

Türk Ocakları  1912 

Çatalca  Türk Ocağı

 

Türk Ocakları,1912 yılında İstanbul’da bir kültür derneği olarak kurulmuş ve Cumhuriyet döneminde Türkiye’de millî devletin oluşumuna katkıda bulunmuş milliyetçi örgüttür.1931’de 260’ı geçen şubesi, 30.000‘i aşkın üyesiyle ülkenin en güçlü sivil toplum kuruluşu olmuştur.

 

1911 yılında 190 Tıbbiye talebesi bir beyanname imzalayarak dönemin önde gelen münevverlerine gönderirler. Bu beyannamede,Türk kavminin hayat-ı inkıraz yaşadığı kendilerinin bu duruma selefleri gibi lakayt kalamayacakları  açıklandıktan sonra, muhataplarını Nesl-i müstakbel temiz, miskinliği günah, faaliyeti ibadet bilen, müteşebbis kuvvetli ve servet sahibi” bir millet meydana getirmek için “ilmi ve fiili işbirliğine” davet etmişlerdir.Mehmet Emin, Ahmet Ağaoğlu, Ahmet Ferit, Yusuf Akçura, Mehmet Ali Tevfik, Fuat Sabit gibi devrin önemli münevverleri bu daveti kabul etmişler ve öğrenci temsilcileri ile 20 Haziran 1327 (3 Temmuz 1911) tarihinde,Ağaoğlu’nun evinde bir toplantı yapmışlardır.

Bu toplantıda “milliyet esasına müstenid” bir derneğin kurulmasına ve Türk Ocağı” adı altında faaliyete geçirilmesine karar verilmiş,Cemiyetin resmi kuruluşu 9-Mart-1328 (22-Mart-1912) de gerçekleşmiştir.(Sinan Tavukçu)

Çatalca  Türk Ocağı

 

Türk Ocağı’nın kuruluş çalışmaları 1911 yılında Askeri Tıbbiye öğrencileri arasında “190 Tıbbiye’li Türk Evladı” adına kaleme alınan beyanname ile başlamıştır. Önce Balkan Savaşları ve hemen ardından başlayan I. Dünya Savaşı sonrası ortaya çıkan hava içerisinde kurulmuştur. Türk Ocağı dönem itibariyle güncel siyasetle ilgilenmekten ziyade “millilik” üst fikrinde birleşmiştir. İlk tüzüğünde de “Ocak zinhar siyasetle iştigal etmez” şeklinde kesin bir ilke yer almış ve “Ocak maksadını tahsile çalışırken sırf milli ve içtimai bir vaziyete kalacak, asla siyasetle uğraşmayacak ve hiçbir vakit siyasi fırkalara hadim olmayacaktır” denilmek suretiyle siyasi duruş açıkça ifade edilmiştir.

 

Türk Ocağı, beyannamenin yayınlanmasından sonra, öğrenci temsilcileri dönemin önde gelen milliyetçi aydınlarıyla görüşmeler yaparlar ve bir milli teşkilatın kurulmasını teklif ederler. Ön görüşmeleri takiben 20 Haziran 1911 tarihinde Ahmet Ağaoğlu‘nun evinde yapılan toplantıda bu amaçla bir derneğin kurulması uygun görülür ve Dr. Fuat Sabit Ağacık‘ın teklifiyle adının “Türk Ocağı” olması kararlaştırılır.Ocak, resmen 25 Mart 1912’de İstanbul’da kuruldu.İlk başkanlığı Ahmet Ferit Tek,başkan yardımcılığını ise Yusuf Akçura üstlendi.

 

1913’de başkanlığına Hamdullah Suphi Tanrıöver getirildi.Derneğin önde gelenleri arasında Halide Edip Adıvar, Mehmet Emin Yurdakul, Ahmet Ağaoğlu, Ziya Gökalp, Mehmet Fuat Köprülü gibi isimler vardı.1919 yılına kadar Turancı bir çizgide devam eden dernek “Büyük Turan” ülküsüne kısa sürede ulaşılamayacağını anlayarak Misak-ı Milli’ye yöneldi. Mondros Mütarekesinden sonra işgallere karşı İstanbul’da ünlü “Sultanahmet Mitingleri” gibi eylemler düzenledi. İstanbul’da direniş eylemlerinin örgütlenmesinde önemli rol oynadı. İşgal altındaki İstanbul’da baskılar artınca üyelerinin çoğu Anadolu’ya geçerek Kurtuluş Savaşı içerisinde aktif görevler aldı. Türk Yurdu ve Yeni Mecmua dergilerini çıkaran Türk Ocağı kısa sürede 100’den fazla şube açtı.1925’de Hamdullah Suphi Tanrıöver başkanlığa getirilirken Mustafa Kemal ve Latife Hanım da fahri başkanlığa seçildi. 1931’de yerine Halkevleri kuruldu.1949’da merkezi Ankara’da olmak üzere yeniden açıldı. 12 Eylül 1980’de her dernek gibi kapatıldı. 1986’da yeniden faaliyete geçti.Çatalca’da Türk Ocağı şubesi ve Türk Ocağı Bahçesi  bulunmakta idi.Çatalca Türk Ocağı Başkanı Hasan Hayri Uğur idi.Kurtuluş Savaşında Çatalca’da Türk Ocağı şubesi  bir çok faaliyet ve  etkinlik düzenlemiştir.Çatalca’da  kitap ve dergi dağıtılmıştır.Kurtuluş savaşı yıllarında  İstanbul’dan Anadolu’ya silahlar at arabaları taşınarak denizyolu ile  sevk edilmiş  bu vatanperverliklerden Çatalca Halkından bazı kimseler İstiklal madalyaları almışlardır.(Hayri Uğur,Türkoğlu,Duymaz gibi) Çatalca Türk Ocağı 1931 kapatılarak Çatalca Halkevi açılmıştır.Çatalca Türk Ocağı  Başkanı Hayri Uğur’idi. 1926

 

Share
106 Kez Görüntülendi.
#

SENDE YORUM YAZ

4+7 = ?

Google Analytics Yandex Merica